آیا زباله صفر یک رویاست؟ پروژه‌ای که ۹۰ میلیون تن زباله را نجات داد

تا حالا شده به این فکر کنی که زباله‌هایی که هر روز میندازی توی سطل، آخرش کجا می‌رن؟ جواب تلخه: یا توی طبیعت رها می‌شن یا توی آتش‌سوزی‌های زباله‌سوزی می‌سوزن که هردوشون برای محیط زیست فاجعه‌ست. اما یه خبر خوب هم هست: توی ترکیه، یه پروژه بزرگ به اسم «پسماند صفر» از سال ۲۰۱۷ شروع به کار کرده و تونسته تا الان نزدیک به ۹۰ میلیون تن زباله رو از چرخه نابودی نجات بده.

این پروژه که با حمایت امینه اردوغان و سازمان ملل متحد پیش رفته، تونسته نرخ بازیافت ترکیه رو از ۱۳ درصد در سال ۲۰۱۷ به بیش از ۳۷ درصد در سال ۲۰۲۵ برسونه. یعنی دیگه حجم عظیمی از زباله‌ها به جای اینکه توی طبیعت بمونن یا سوزونده بشن، دوباره به چرخه تولید برمی‌گردن. در این مدت، نزدیک به ۳۶ میلیون تن کاغذ و مقوا، میلیون‌ها تن پلاستیک و فلزات بازیافتی شدن و از نابودی منابع طبیعی جلوگیری شده.

این موفقیت باعث شده که سازمان ملل متحد، ۳۰ مارس رو به عنوان «روز جهانی زباله صفر» معرفی کنه و ترکیه رو به عنوان الگویی برای سایر کشورها معرفی کنه.

حالا سوال اینه: ما در ایران چطور می‌تونیم از این تجربه استفاده کنیم؟ اولین قدم، تفکیک زباله از مبداست. اگر هر کدوم از ما توی خونه‌مون، زباله تر رو از خشک جدا کنیم، کلی هزینه برای شهرداری‌ها کم می‌شه و بازیافت راحت‌تر انجام می‌شه. قدم دوم، فرهنگ‌سازی برای کاهش مصرف پلاستیک و استفاده دوباره از وسایله. با این دو تا کار ساده، می‌تونیم گام بزرگی به سوی آینده‌ای بدون زباله برداریم.